Phân biệt các nguyên nhân đau ngực thường gặp

Đau ngực có rất nhiều nguyên nhân, phần lớn không nguy hiểm. Biết về chúng giúp bớt hoảng loạn, nhưng không thay thế được việc thăm khám khi cần.

Đau cơ và xương thành ngực

• Thường khu trú ở một điểm
• Ấn vào thì đau tăng
• Đau tăng khi xoay người hoặc hít sâu
• Có thể liên quan tới vận động mạnh trước đó
• Là nguyên nhân rất thường gặp

Đặc điểm ấn vào thì đau thêm gợi ý nguyên nhân thành ngực, nhưng nó không đủ để tự loại trừ các nguyên nhân khác.

Trào ngược dạ dày thực quản

• Cảm giác nóng rát sau xương ức
• Thường liên quan tới bữa ăn
• Nặng lên khi nằm hoặc cúi người
• Có thể kèm ợ chua
• Có thể rất giống đau do tim

Điểm cuối rất quan trọng: nhiều trường hợp nhồi máu cơ tim ban đầu bị nhầm với khó tiêu.

Lo âu và cơn hoảng sợ

• Tức ngực, tim đập nhanh
• Khó thở, thở nhanh
• Tê hoặc kiến bò ở tay chân
• Cảm giác sắp có chuyện khủng khiếp
• Triệu chứng rất thật và rất khó chịu

Triệu chứng của cơn hoảng sợ hoàn toàn thật về mặt cơ thể, nhưng lần đầu xuất hiện vẫn cần được khám để loại trừ nguyên nhân khác.

Nguyên nhân từ phổi

• Viêm phổi có thể gây đau ngực và sốt
• Viêm màng phổi gây đau tăng khi hít sâu
• Tràn khí màng phổi gây đau đột ngột và khó thở
• Tắc mạch phổi là tình huống cấp cứu
• Nhóm này thường kèm khó thở

Đau ngực đột ngột kèm khó thở luôn là tình huống cần cấp cứu bất kể nguyên nhân nào.

Nguyên nhân từ tim

• Thiếu máu cơ tim và nhồi máu
• Viêm màng ngoài tim
• Các rối loạn nhịp
• Là nhóm cần được loại trừ trước tiên
• Triệu chứng có thể không điển hình

Nguyên tắc trong cấp cứu là loại trừ các nguyên nhân nguy hiểm trước rồi mới nghĩ tới nguyên nhân lành tính.

Nguyên nhân từ mạch máu lớn

• Bóc tách động mạch chủ là tình huống rất nặng
• Thường đau dữ dội và đột ngột
• Có thể lan ra sau lưng
• Là tình huống cấp cứu
• Hiếm nhưng rất nguy hiểm

Cơn đau dữ dội đột ngột như xé ở ngực lan ra sau lưng là mô tả cần được cấp cứu ngay lập tức.

Vì sao không nên tự phân biệt

• Triệu chứng của các nguyên nhân chồng lấp nhau
• Nguyên nhân nguy hiểm có thể biểu hiện nhẹ
• Nguyên nhân lành tính có thể biểu hiện dữ dội
• Cần thăm khám và xét nghiệm
• Sai lầm trong tự chẩn đoán có thể rất đắt

Hai điểm ở giữa là lý do vì sao mức độ đau không phải thước đo mức độ nguy hiểm.

Những gì làm tăng khả năng nguyên nhân tim

• Tuổi cao hơn
• Có yếu tố nguy cơ tim mạch
• Đau ở giữa ngực và lan
• Xuất hiện khi gắng sức
• Kèm vã mồ hôi, khó thở, buồn nôn
• Tiền sử bệnh tim

Không cần đủ hết các yếu tố này; sự hiện diện của vài yếu tố đã đủ để không nên chờ đợi.

Khi đi cấp cứu

• Mô tả chính xác triệu chứng
• Nói rõ thời điểm bắt đầu
• Nêu tiền sử bệnh và thuốc đang dùng
• Không giảm nhẹ triệu chứng khi kể
• Nêu cả những triệu chứng mình cho là không liên quan

Nhiều người vì ngại làm phiền mà kể nhẹ đi, và điều đó có thể làm chậm việc đánh giá đúng mức.

Sau khi đã loại trừ nguyên nhân nguy hiểm

• Điều trị theo nguyên nhân được xác định
• Tái khám nếu triệu chứng thay đổi
• Không bỏ qua các đợt sau
• Mỗi đợt mới vẫn cần được đánh giá
• Đã bình thường lần trước không bảo đảm cho lần sau

Người từng đi cấp cứu và được cho về dễ chủ quan ở lần sau, và đó là tình huống nguy hiểm.

Vì sao mức độ đau không phải thước đo

• Nguyên nhân nguy hiểm có thể chỉ gây khó chịu nhẹ
• Nguyên nhân lành tính có thể gây đau dữ dội
• Đau do cơ thành ngực có khi rất đau
• Thiếu máu cơ tim có khi chỉ tức nhẹ
• Đặc điểm và triệu chứng kèm theo quan trọng hơn cường độ

Người chờ tới khi đau không chịu nổi mới gọi cấp cứu có thể chờ một cơn đau không bao giờ tới.

Khi đã có tiền sử bệnh tim

• Ngưỡng gọi cấp cứu nên thấp hơn
• So sánh với các cơn đau trước đây
• Bất kỳ thay đổi nào cũng đáng chú ý
• Có kế hoạch xử trí được bác sĩ hướng dẫn
• Cho người nhà biết kế hoạch đó

Người đã có tiền sử thường nhận ra cơn đau quen thuộc của mình, nên chính sự khác lạ mới là tín hiệu quan trọng.

Nguyên tắc đơn giản

• Có dấu hiệu nguy hiểm thì gọi cấp cứu
• Không tự chẩn đoán trong lúc đang đau
• Thời gian quan trọng hơn sự chắc chắn
• Để chuyên môn đánh giá
• Đi khám sớm hơn là chờ đợi

Nội dung này mang tính thông tin chung và không thay thế chẩn đoán của bác sĩ.

Câu hỏi thường gặp